Διεξήχθη στα Σκόπια η πρώτη Σύνοδος ΕΕ-Δυτικών Βαλκανίων αφιερωμένη στο Σχέδιο Ανάπτυξης της ΕΕ για την περιοχή.
Το Σχέδιο Ανάπτυξης της ΕΕ για τις χώρες των Δυτικών Βαλκανίων, ύψους 6 δισεκ. ευρώ (2 δισεκ. ευρώ σε επιχορηγήσεις και 4 δισεκ. ευρώ σε δάνεια με εξαιρετικά ευνοϊκούς όρους) για την περίοδο 2024-2027 εγκρίθηκε από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή τον Οκτώβριο του 2024.
Από τα 6 δισεκ. ευρώ του Σχεδίου Ανάπτυξης της ΕΕ, στη Σερβία αναλογεί 1,6 δισεκ. ευρώ, στην Αλβανία 992 εκατ. ευρώ, στο Κόσοβο 883 εκατ. ευρώ, στη Βόρεια Μακεδονία 750 εκατ. ευρώ και στο Μαυροβούνιο 384 εκατ. ευρώ. Η Βοσνία-Ερζεγοβίνη είναι η μοναδική από τις έξι χώρες των Δυτικών Βαλκανίων που δεν έχει καταθέσει ακόμη στις Βρυξέλλες το μεταρρυθμιστικό της πρόγραμμα, όπως έπραξαν το προηγούμενο διάστημα οι άλλες πέντε χώρες της περιοχής, προκειμένου να αποκτήσουν πρόσβαση στο "πακέτο" αυτό 6 δισεκ. ευρώ της ΕΕ.
Στόχος του Σχεδίου Ανάπτυξης είναι να επιταχυνθεί η κοινωνικοοικονομική σύγκλιση της περιοχής με την ΕΕ και να ανοίξει ο δρόμος προς την ένταξη των χωρών των Δυτικών Βαλκανίων στην ΕΕ.
Η εκταμίευση των ποσών εξαρτάται από την πορεία υλοποίησης των απαραίτητων μεταρρυθμίσεων από την κάθε χώρα ξεχωριστά.
Η Επίτροπος Διεύρυνσης της ΕΕ, Μάρτα Κος, η οποία εκπροσώπησε την Επιτροπή στη σημερινή Σύνοδο στα Σκόπια ανέφερε ότι μέχρι στιγμής οι χώρες της περιοχής έχουν υλοποιήσει ή προχωρήσει το 75% επί του συνόλου των συμφωνημένων μεταρρυθμίσεων. Τόνισε ότι το Σχέδιο Ανάπτυξης αποτελεί βασικό μέρος της επιταχυνόμενης ολοκλήρωσης και απηύθυνε έκκληση στις χώρες των Δυτικών Βαλκανίων να ολοκληρώσουν τις εκκρεμείς υποχρεώσεις τους το συντομότερο δυνατό.
Οι ηγέτες και εκπρόσωποι των έξι χωρών των Δυτικών Βαλκανίων δεσμεύτηκαν να εντείνουν τις προσπάθειες για την πλήρη υλοποίηση των μεταρρυθμιστικών προγραμμάτων τους και, σε σχέση με το Σχέδιο Ανάπτυξης των Δυτικών Βαλκανίων, να αξιοποιήσουν τις ευκαιρίες που προσφέρει αυτή η πρωτοβουλία. Αυτές περιλαμβάνουν την ενισχυμένη περιφερειακή οικονομική συνεργασία, τη βελτιωμένη πρόσβαση σε χρηματοδοτικά μέσα της ΕΕ, τη διευκόλυνση του εμπορίου, την ολοκλήρωση των βιομηχανικών αλυσίδων εφοδιασμού και την ψηφιακή και ενεργειακή μετάβαση, στα πρότυπα της ΕΕ.
Στη σημερινή Σύνοδο στα Σκόπια συμμετείχαν οι πρωθυπουργοί της Βόρειας Μακεδονίας, Χρίστιαν Μίτσκοσκι, της Αλβανίας, Έντι Ράμα, του Κοσόβου, Άλμπιν Κούρτι, η πρόεδρος του υπουργικού συμβουλίου της Βοσνίας-Ερζεγοβίνης, Μποριάνα Κρίστο, ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης του Μαυροβουνίου και υπουργός Εξωτερικών, Φίλιπ Ιβάνοβιτς, ενώ της σερβικής αντιπροσωπείας ηγήθηκε ο υπουργός Ευρωπαϊκής Ολοκλήρωσης, Νεμάνια Στάροβιτς.
